حق‌السکوت

حق‌السکوت
نویسنده	محمدمهدی سیار
ناشر	فصل پنجم
محل نشر	مکان ناشر فارسی: تهران
تعداد صفحات	۸۹
موضوع	شعر
سبک	غزل نئوکلاسیک
زبان	فارسی
بی‌خوابی عمیق بی‌خوابی عمیق

خالق حق‌السکوت

حق‌السکوت مجموعهٔ غزل نئوکلاسیک سرودهٔ محمدمهدی سیار است که به ادبیات عاشقانه و عارفانه می‌پردازد. حق‌السکوت جایزهٔ «کتاب‌سال» ۱۳۸۹ را ازآنِ‌خود کرد و در بهار ۱۳۹۸ به چاپ نهم رسید. تاکنون ۲۰۰۰ نسخه ازحق‌السکوت به طبع رسیده است.

* * * * *

حق‌السکوت دومین اثر از محمدمهدی سیار بعد از «بی‌خوابی عمیق» است که غزل‌هایی کوتاه درحد پنج یا شش بیت دارد. غزل‌ها دربرگیرنده موضوع‌های اجتماعی، عاطفی، حدیث نفس و آئینی است که سیار ۱۰ سال سروده است. تعدادی از این غزل‌ها در اولین اثر او «بی‌خوابی عميق» نيز درخشش دارد.

برای کسانی که کتاب را نخوانده‌اند

تقدیم‌شده به

محمدمهدی سيار کتاب حق‌السکوت را در بیست‌و‌نهمین نمایشگاه بین المللی در نشست «در کوچه آفتاب» به «غلامرضا آغاسی» فرزند «محمدرضا آغاسی» تقدیم کرد.

برای کسانی که کتاب را خوانده‌اند

سبک کتاب

مضمون آفرینی و آشنازدایی از ويژگي‌های غزل سيار است كه در طنز ملیح وي ريشه دارد‌؛ این طنز هم در ظاهر کلام وهم در باطن آن رخ می‌نماید و ابزار کار او برای درونمایه‌های اجتماعی انتقادی است. همچنين خالق حق‌السكوت علاوه بر ساختار و معنای شعر، برای لفظ هم ارزش و اعتبار قائل است و نقش آرايه‌هایی چون مراعات نظير، واج آرایی، ايهام، تلميح و جناس در اثرش مشهود است. سيار بر وزن عروضی تسلط دارد و غزل او خوش‌لفظ و روان و عاری از مصراع‌های سخت‌خوان است.غزل‌های سیار از وحدت موضوعی در محور عمودی برخوردار است و با وجود اينكه او گاه شعرش را در سبک هندی سروده است و هر بیت آن به تنهایی استقلال معنایی دارد اما ارتباط طولی غزل‌ها هم رعايت شده. «سيار» با وجود اينكه شاعری كم‌گوست و ابيات غزل‌هاي حق‌السكوت ۵ الی ۶ بيت بيش‌تر ندارند اما در شعرش از حداكثر واژگانش بهره‌برده است.

اظهارنظرها

نظر خود نویسنده دربارهٔ کتاب

غزل‌های این مجموعه غزل‌های نئوکلاسیک‌اند و جهان‌بینی واحد و متناسب به شخصیت خودم و فرهنگ و سنت ایران در این شعرها نمايانگر است. به عبارت دیگر به‌رغم اين كه غزل‌ها موضوعات متنوعی دارند اما همواره نگاه ثابتی در این شعرها وجود دارد كه اين نگاه ثابت از مبانی فرهنگ ایرانی‌اسلامی سرچشمه گرفته است.

جمله‌های ماندگار کتاب

شعر «سال های هجری» از مهم ترین شعرهای این مجموعه می باشد که در پشت‌ جلد کتاب هم آمده. و شعر «حیات خلوت» که نام کتاب نیز از آن گرفته شده است و همچنین شعر «بسمل...آه» از ديگر شعرهای مهم حق‌السکوت اند. غزل «سال‌هاي هجري»: هنوز مثل زمين در طواف خورشيدم ولي زمين نشدم، گرد خود نچرخيدم حكايت من و باران كه مي‌گريست يكي است از ‌آسمان به زمين كرده‌اند تبعيدم بگو به باد كه من آفتابگردانم جز آفتاب به ساز كسي نرقصيدم گل محمدي‌ام من، سلامم و صلوات ولي سراپا تيغم اگر بچينيدم! كتاب «حق‌السكوت»، صفحۀ 11 و 10 همچنين غزل«عيد» با موضوع انتظار صاحب‌الزمان از غزل‌هاي برجستۀ حق‌السكوت است كه سيار آن را در محضر مقام رهبري قرائت كرده. غزل‌ «عيد»: زمين از برگ، برگ از باد، باد از رود، رود از ماه روايت كرده‌اند ارديبهشتي مي‌رسد از راه بهاري مي‌رسد از راه و مي‌گويد مي‌رويد گل داوودي از هر سنگ، حسن يوسف از هر چاه بگو چله‌نشينان زمستان را كه برخيزند به استقبال مي‌آييمت اي عيد از همين دي ماه به استقبال مي‌آييمت آري دشت پشت دشت چه باك از راه ناهموار و از ياران ناهمراه به استهلال مي‌آييمت اي عيد از محرم‌ها به روي بام‌ها هر شام با آيينه و با آه سر بسمل شدن دارند اين مرغان سرگردان گلويي تر كنيد اي تيغ‌هاي تشنه، بسم‌الله!

جوایز کتاب

حق‌السکوت در سال ۱۳۸۹ جايزه کتاب سال جمهوری اسلامی ايران را بُرد؛ همچنين جايزه بيست و نهمين دوره کتاب سال انتشارات فصل پنجم را نيز ازآنِ‌خود کرد. .

تعداد صفحات، دفعات چاپ، جمع کل تیراز و ناشرانی که اثر را چاپ کرده‌اند

انتشارات فصل پنجم دی‌ماه سال۱۳۸۹ کتاب حق‌السکوت را در ۸۸ صفحه و با قیمت ۱۷۰۰۰ ریال وارد بازار کتاب کرد. این کتاب در بهار سال ۱۳۹۸ به چاپ نهم خود رسید. این انتشارات تاکنون ۲۰۰۰ نسخه از این کتاب را به طبع رسانده است.

پیوند به بیرون

• ‏ «معرفی در وبگاه شاعر!». تارنمای سیار، ۹مرداد۱۳۹۶. بازبینی‌شده در ۲۵مهر۱۳۹۸. 
• «حق‌السکوت سال‌كتاب شد!». شهرستان ادب، ۱۹بهمن۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۲۵مهر۱۳۹۸.