فریدون تولَّلی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

طراوت بارانی در ‏۹ خرداد ۱۳۹۹، ساعت ۱۷:۴۴

2020-05-29T17:44:47Z

طراوت بارانی در ‏۲۰ اردیبهشت ۱۳۹۹، ساعت ۱۰:۳۹

2020-05-09T10:39:52Z

هوای تازه در ‏۱۳ اسفند ۱۳۹۸، ساعت ۱۰:۵۹

2020-03-03T10:59:25Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ اسفند ۱۳۹۸، ساعت ۱۴:۲۹
خط ۵۵:		خط ۵۵:
	[[پرونده:Navazande.png\|220px\|thumb\|بندانگشتی\|چپ\|<center><font color=darkmagenta>شاگرد '''صبا''' بود</font></center>]]		[[پرونده:Navazande.png\|220px\|thumb\|بندانگشتی\|چپ\|<center><font color=darkmagenta>شاگرد '''صبا''' بود</font></center>]]

	'''فریدون تولَّلی''' شاعر نوپرداز، طنزسرا و پایه‌گذار نوعی خاص از طنز سیاسی در ادبیات نوین ایران است.<ref>{{یادکرد ژورنال\|تاریخ=بهمن و اسفند۱۳۹۰\|عنوان=فریدون توللَّی در چند ماه پس از کودتای ۲۸مرداد\|ژورنال= بخارا(ویژه‌‌‌‌‌نامهٔ فریدون توللَّی\|شماره=۸۵\|صفحه=۲۱۵}}</ref> تولَّلی را بنیانگذار شعر نو تغزّلی و رواج‌دهندهٔ چهارپاره نیز می‌شناسند و جایگاهی رفیع در طنز معاصر برای او قائلند.<ref>{{پک\|شریفی\|۱۳۹۵\|ک=فرهنگ ادبیات فارسی معاصر\|ص=۲۷۴}}</ref> اشعارش را بیشتر در قالب‌های قصیده،‌ غزل، و چهارپاره سروده و بسیاری از اشعار و نوشته‌هایش به زبان‌های فرانسه، روسی، آلمانی، انگلیسی، عربی، ترکی و اردو ترجمه و در سراسر جهان، منتشر شده است.<ref>{{پک\|تبریزی شیرازی\|۱۳۷۶\|ک=نقش فریدون توللَّی در ادبیات سیاسی و اجتماعی دوران دیکتاتوری محمدرضاشاهی\|ص=۳۲}}</ref>		'''فریدون تولَّلی''' (۱۲۹۸-۱۳۶۴) شاعر نوپرداز، طنزسرا و پایه‌گذار نوعی خاص از طنز سیاسی در ادبیات نوین ایران است.<ref>{{یادکرد ژورنال\|تاریخ=بهمن و اسفند۱۳۹۰\|عنوان=فریدون توللَّی در چند ماه پس از کودتای ۲۸مرداد\|ژورنال= بخارا(ویژه‌‌‌‌‌نامهٔ فریدون توللَّی\|شماره=۸۵\|صفحه=۲۱۵}}</ref> تولَّلی را بنیانگذار شعر نو تغزّلی و رواج‌دهندهٔ چهارپاره نیز می‌شناسند و جایگاهی رفیع در طنز معاصر برای او قائلند.<ref>{{پک\|شریفی\|۱۳۹۵\|ک=فرهنگ ادبیات فارسی معاصر\|ص=۲۷۴}}</ref> اشعارش را بیشتر در قالب‌های قصیده،‌ غزل، و چهارپاره سروده و بسیاری از اشعار و نوشته‌هایش به زبان‌های فرانسه، روسی، آلمانی، انگلیسی، عربی، ترکی و اردو ترجمه و در سراسر جهان، منتشر شده است.<ref>{{پک\|تبریزی شیرازی\|۱۳۷۶\|ک=نقش فریدون توللَّی در ادبیات سیاسی و اجتماعی دوران دیکتاتوری محمدرضاشاهی\|ص=۳۲}}</ref>

	<center>* * * * *</center>		<center>* * * * *</center>

هوای تازه در ‏۲۰ مهر ۱۳۹۸، ساعت ۱۸:۴۰

2019-10-12T18:40:00Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۰ مهر ۱۳۹۸، ساعت ۲۲:۱۰
خط ۷۹:		خط ۷۹:

	===[[صادق هدایت\|هدایت]] هم با او هم‌عقیده بود===		===[[صادق هدایت\|هدایت]] هم با او هم‌عقیده بود===
	از سفر شوش به تهران بازگشته بود. در جایی هدایت را می‌بیند. سخن از شعر نو پیش می‌آید، قطعات باستان‌شناس و دخمه را برای [[صادق هدایت\|صادق]] می‌خواند. بی‌نهایت خوشش می‌آید و می‌گوید: شعر امروز باید چنین باشد که ضمن تازگی آدمی را از ادب فارسی به دیاری غریب و ناآشنا و زبانی بیگانه نمی‌برد و آغاز دوستی ما همین دو شعر بود.		از سفر شوش به تهران بازگشته بود. در جایی هدایت را می‌بیند. سخن از شعر نو پیش می‌آید، قطعات باستان‌شناس و دخمه را برای [[صادق هدایت\|صادق]] می‌خواند. بی‌نهایت خوشش می‌آید و می‌گوید: شعر امروز باید چنین باشد که ضمن تازگی آدمی را از ادب فارسی به دیاری غریب و ناآشنا و زبانی بیگانه نمی‌برد و آغاز دوستی ما همین دو شعر بود.<ref name=''انسانی''/>

	===مدح ''اسدالله‌ علم''===		===مدح ''اسدالله‌ علم''===
خط ۹۲:		خط ۹۲:

	===واپسین روز فریدون از زبان مهین===		===واپسین روز فریدون از زبان مهین===
	«فریدون روز واپسین گفت مرا از اتاق بیرون ببر و چنین کردم. در زیر درخت کهن و قدیمی افرا که فریدون آن را بسیار دوست می‌داشت بر مبلی تکیه زد و از من خواست که در کنارش بنشینم و چنین کردم. سرش را بر دستم گذاشت و گفت لحظات آخر است و درست لحظاتی بعد احساس تنگی نفس شدید کرد. اکسیژن آوردم اما سودی نبخشید و نام خدای بر زبان آورد و سرش بر دستم سست شد و این همانگونه بود که می‌خواست. فریدون رفت و همه چیز برای من تمام شد».		«فریدون روز واپسین گفت مرا از اتاق بیرون ببر و چنین کردم. در زیر درخت کهن و قدیمی افرا که فریدون آن را بسیار دوست می‌داشت بر مبلی تکیه زد و از من خواست که در کنارش بنشینم و چنین کردم. سرش را بر دستم گذاشت و گفت لحظات آخر است و درست لحظاتی بعد احساس تنگی نفس شدید کرد. اکسیژن آوردم اما سودی نبخشید و نام خدای بر زبان آورد و سرش بر دستم سست شد و این همانگونه بود که می‌خواست. فریدون رفت و همه چیز برای من تمام شد».<ref name=''انسانی''/>


خط ۱۰۱:		خط ۱۰۱:
	===شعر سنگ قبرش را خودش سرود===		===شعر سنگ قبرش را خودش سرود===
	در یکی از نامه‌هایش به [[پرویز خائفی]] می‌نویسد: شعر تازه‌ای ساخته‌ام که برایم دلچسب است و قرار است بر سنگ قبرم نقش شود.{{سخ}}		در یکی از نامه‌هایش به [[پرویز خائفی]] می‌نویسد: شعر تازه‌ای ساخته‌ام که برایم دلچسب است و قرار است بر سنگ قبرم نقش شود.{{سخ}}
	'''عمری به عبث راندم و هر نقش دلاویز{{سخ}}بی‌پرده چو دریافتمش، نقش خطا بود{{سخ}}جز مزگ که یکتا در زندان حیات است{{سخ}}باقی همه دیوارهٔ دروازه‌نما بود{{سخ}}'''		'''عمری به عبث راندم و هر نقش دلاویز{{سخ}}بی‌پرده چو دریافتمش، نقش خطا بود{{سخ}}جز مزگ که یکتا در زندان حیات است{{سخ}}باقی همه دیوارهٔ دروازه‌نما بود{{سخ}}'''<ref name=''انسانی''/>

	==زندگی و تراث==		==زندگی و تراث==
خط ۳۳۳:		خط ۳۳۳:
	{{بلی}}'''معانی، تصاویر و تعابیر مرگ در اشعار سهراب سپهری و فریدون توللَّی'''، نوشتهٔ نورالله نوروزی داوودخانی{{سخ}}		{{بلی}}'''معانی، تصاویر و تعابیر مرگ در اشعار سهراب سپهری و فریدون توللَّی'''، نوشتهٔ نورالله نوروزی داوودخانی{{سخ}}
	{{بلی}}'''من المعرة الی شیراز؛ أثر أبی العلاء المعری فی الشاعر الفارسی المعاصر فریدون توللَّی'''، نوشتهٔ حیدر خضری{{سخ}}		{{بلی}}'''من المعرة الی شیراز؛ أثر أبی العلاء المعری فی الشاعر الفارسی المعاصر فریدون توللَّی'''، نوشتهٔ حیدر خضری{{سخ}}
	{{بلی}}'''نقش ایدئولوژي در ساخت و گزینش استعارهٔ‌مفهومی مرگ در اشعار احمد شاملو و فریدون توللَّی ار منظر نظریهٔ‌گفتمانی استعاره'''،نوشتهٔ ابراهیم رضاپور.<ref>{{یادکرد وب\|نشانی=http://ensani.ir/fa/article?ArticleSearch%5Btitle%5D=%D9%81%D8%B1%DB%8C%D8%AF%D9%88%D9%86+%D8%AA%D9%88%D9%84%D9%84%DB%8C\|عنوان=فریدون توللَّی}}</ref>		{{بلی}}'''نقش ایدئولوژي در ساخت و گزینش استعارهٔ‌مفهومی مرگ در اشعار احمد شاملو و فریدون توللَّی ار منظر نظریهٔ‌گفتمانی استعاره'''،نوشتهٔ ابراهیم رضاپور.<ref name=''انسانی''>{{یادکرد وب\|نشانی=http://ensani.ir/fa/article?ArticleSearch%5Btitle%5D=%D9%81%D8%B1%DB%8C%D8%AF%D9%88%D9%86+%D8%AA%D9%88%D9%84%D9%84%DB%8C\|عنوان=فریدون توللَّی}}</ref>

	==نوا، نما، نگاه==		==نوا، نما، نگاه==

هوای تازه در ‏۲۰ مهر ۱۳۹۸، ساعت ۱۸:۳۴

2019-10-12T18:34:57Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۰ مهر ۱۳۹۸، ساعت ۲۲:۰۴
خط ۷۷:		خط ۷۷:
	{{ب\|'''به دیده سرمه کند خاکِ آستانِ رضا را'''\|'''دلی که مرکب همت کند سمندِ قضا را'''}}		{{ب\|'''به دیده سرمه کند خاکِ آستانِ رضا را'''\|'''دلی که مرکب همت کند سمندِ قضا را'''}}
	{{ب\|'''بزرگوار امامی که فیضِ رحمتِ عامش'''\|'''به زیرِ چترِ عنایت گرفته شاه و گدا را <ref>{{یادکرد وب\|نشانی= https://www.google.com/amp/s/www.khabaronline.ir/amp/450344/\|عنوان=شعر فریدون توللَّی در ستایش «امام رضا(ع)»}}</ref>'''}}{{پایان شعر}}		{{ب\|'''بزرگوار امامی که فیضِ رحمتِ عامش'''\|'''به زیرِ چترِ عنایت گرفته شاه و گدا را <ref>{{یادکرد وب\|نشانی= https://www.google.com/amp/s/www.khabaronline.ir/amp/450344/\|عنوان=شعر فریدون توللَّی در ستایش «امام رضا(ع)»}}</ref>'''}}{{پایان شعر}}

			===[[صادق هدایت\|هدایت]] هم با او هم‌عقیده بود===
			از سفر شوش به تهران بازگشته بود. در جایی هدایت را می‌بیند. سخن از شعر نو پیش می‌آید، قطعات باستان‌شناس و دخمه را برای [[صادق هدایت\|صادق]] می‌خواند. بی‌نهایت خوشش می‌آید و می‌گوید: شعر امروز باید چنین باشد که ضمن تازگی آدمی را از ادب فارسی به دیاری غریب و ناآشنا و زبانی بیگانه نمی‌برد و آغاز دوستی ما همین دو شعر بود.

	===مدح ''اسدالله‌ علم''===		===مدح ''اسدالله‌ علم''===
خط ۸۷:		خط ۹۰:
	===کوخ نشینی===		===کوخ نشینی===
	در جریان کودتای ۲۸مرداد و فرار و آوارگی در تهران، بیکاری و وضع بد اقتصادی، نامه‌ای به پدرش نوشت و تقاضای مبلغ مختصری کرد تا وسیلهٔ نقلیهٔ ارزان قیمتی تهیه کند؛ جواب پدر مأیوس کننده بود. <ref name=''مقاله''/>		در جریان کودتای ۲۸مرداد و فرار و آوارگی در تهران، بیکاری و وضع بد اقتصادی، نامه‌ای به پدرش نوشت و تقاضای مبلغ مختصری کرد تا وسیلهٔ نقلیهٔ ارزان قیمتی تهیه کند؛ جواب پدر مأیوس کننده بود. <ref name=''مقاله''/>

			===واپسین روز فریدون از زبان مهین===
			«فریدون روز واپسین گفت مرا از اتاق بیرون ببر و چنین کردم. در زیر درخت کهن و قدیمی افرا که فریدون آن را بسیار دوست می‌داشت بر مبلی تکیه زد و از من خواست که در کنارش بنشینم و چنین کردم. سرش را بر دستم گذاشت و گفت لحظات آخر است و درست لحظاتی بعد احساس تنگی نفس شدید کرد. اکسیژن آوردم اما سودی نبخشید و نام خدای بر زبان آورد و سرش بر دستم سست شد و این همانگونه بود که می‌خواست. فریدون رفت و همه چیز برای من تمام شد».


	===انتقام [[نیما یوشیج\|نیما]]===		===انتقام [[نیما یوشیج\|نیما]]===
	[[محمدرضا شفیعی کدکنی\|شفیعی کدکنی]] در رابطه با درگذشت «تولَّلی» می‌گوید:		[[محمدرضا شفیعی کدکنی\|شفیعی کدکنی]] در رابطه با درگذشت «تولَّلی» می‌گوید:
	مطبوعات با چنان سکوتی از کنار مرگ این چهره درخشان گذشت که گویی هرگز فریدونی از مادر زاده نشده است. درست است که تولَّلی خود با نشر مجموعه‌شعرهای «پویه» و «شگرف» و «بازگشت» موجب تنزّل پایگاه ادبی والای آن جوان پیشاهنگِ طرازاولِ سال‌های بعد از شهریور۱۳۲۰ شد؛ ولی نباید از یاد ببریم که آن جوان همان خالق دو اثر درخورتوجه «رها» و «[[التفاصیل]]» است. بعد از مرگ تولَّلی همه سکوت کردند تا انتقام [[نیما یوشیج\|نیما]] را از فریدونِ ناسپاس بگیرند؛ چراکه پس از سالیانی ارادت و شاگردی، در حق استاد ناسپاسی کرده بود و از سویی دیگر با نزدیک ‌شدن به «اسدالله علم» و با سرودن غزل‌های جدول ضربی قاآنی‌وار، حرکت‌های پیشروانهٔ سال‌های جوانی خود را عملاً زیر سوال برده بود.<ref>{{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی=شفیعی کدکنی\|تاریخ=بهمن و اسفند۱۳۹۰\|عنوان=فریدون توللَّی\|ژورنال= بخارا(ویژه‌‌‌‌‌نامهٔ فریدون توللَّی)\|صفحه=۱۹۳}}</ref>		مطبوعات با چنان سکوتی از کنار مرگ این چهره درخشان گذشت که گویی هرگز فریدونی از مادر زاده نشده است. درست است که تولَّلی خود با نشر مجموعه‌شعرهای «پویه» و «شگرف» و «بازگشت» موجب تنزّل پایگاه ادبی والای آن جوان پیشاهنگِ طرازاولِ سال‌های بعد از شهریور۱۳۲۰ شد؛ ولی نباید از یاد ببریم که آن جوان همان خالق دو اثر درخورتوجه «رها» و «[[التفاصیل]]» است. بعد از مرگ تولَّلی همه سکوت کردند تا انتقام [[نیما یوشیج\|نیما]] را از فریدونِ ناسپاس بگیرند؛ چراکه پس از سالیانی ارادت و شاگردی، در حق استاد ناسپاسی کرده بود و از سویی دیگر با نزدیک ‌شدن به «اسدالله علم» و با سرودن غزل‌های جدول ضربی قاآنی‌وار، حرکت‌های پیشروانهٔ سال‌های جوانی خود را عملاً زیر سوال برده بود.<ref>{{یادکرد ژورنال\|نام خانوادگی=شفیعی کدکنی\|تاریخ=بهمن و اسفند۱۳۹۰\|عنوان=فریدون توللَّی\|ژورنال= بخارا(ویژه‌‌‌‌‌نامهٔ فریدون توللَّی)\|صفحه=۱۹۳}}</ref>

			===شعر سنگ قبرش را خودش سرود===
			در یکی از نامه‌هایش به [[پرویز خائفی]] می‌نویسد: شعر تازه‌ای ساخته‌ام که برایم دلچسب است و قرار است بر سنگ قبرم نقش شود.{{سخ}}
			'''عمری به عبث راندم و هر نقش دلاویز{{سخ}}بی‌پرده چو دریافتمش، نقش خطا بود{{سخ}}جز مزگ که یکتا در زندان حیات است{{سخ}}باقی همه دیوارهٔ دروازه‌نما بود{{سخ}}'''

	==زندگی و تراث==		==زندگی و تراث==

هوای تازه در ‏۷ مهر ۱۳۹۸، ساعت ۰۶:۳۶

2019-09-29T06:36:33Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۷ مهر ۱۳۹۸، ساعت ۱۰:۰۶
خط ۲۶۴:		خط ۲۶۴:
	* نوید شیراز{{سخ}}		* نوید شیراز{{سخ}}
	* جاویدان{{سخ}}		* جاویدان{{سخ}}
	* کانون تربیت<ref>{{یادکرد وب\|نشانی=http://www.ketab.ir/BookList.aspx?Type=Title\|ناشر=خانه کتاب\|تاریخ بازبینی=۲۰شهریور۱۳۹۸}}<ref/>		* کانون تربیت <ref>{{یادکرد وب\|نشانی=http://www.ketab.ir/BookList.aspx?Type=Title\|ناشر=خانه کتاب\|تاریخ بازبینی=۲۰شهریور۱۳۹۸}}</ref>

	===سبک و لحن و ویژگی آثار===		===سبک و لحن و ویژگی آثار===

هوای تازه در ‏۷ مهر ۱۳۹۸، ساعت ۰۶:۳۲

2019-09-29T06:32:49Z

نمایش تغییرات

هوای تازه در ‏۶ مهر ۱۳۹۸، ساعت ۱۹:۲۲

2019-09-28T19:22:41Z

نمایش تغییرات

هوای تازه در ‏۶ مهر ۱۳۹۸، ساعت ۱۸:۲۲

2019-09-28T18:22:11Z

نمایش تغییرات

هوای تازه در ‏۵ مهر ۱۳۹۸، ساعت ۲۱:۲۱

2019-09-27T21:21:37Z

نمایش تغییرات