ققنوس - تاریخچهٔ نسخه‌ها

پرواز در ‏۱۴ شهریور ۱۴۰۰، ساعت ۰۸:۲۴

2021-09-05T08:24:14Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۴ شهریور ۱۴۰۰، ساعت ۱۱:۵۴
خط ۱:		خط ۱:
	{{جعبه اطلاعات کتاب		{{جعبه اطلاعات کتاب
	\|عنوان = ققنوس		\|عنوان = ققنوس
	\|تصویر =		\|تصویر = Ghoghnos.jpg
	\|اندازه تصویر =		\|اندازه تصویر =200px
	\|زیرنویس تصویر =		\|زیرنویس تصویر =
	\|نویسنده = [[نیما یوشیج]]		\|نویسنده = [[نیما یوشیج]]
خط ۲۳:		خط ۲۳:
	\|پیش از =		\|پیش از =
	}}		}}
	'''ققنوس''' از سروده‌های معروف [[نیما یوشیج]] و آغازگر چالشی جدی میان شعر نو و سنتی است. شعر ققنوس پس از سه سال سکوت نیما در سال ۱۳۱۶ سروده شد. و برای نخستین بار در سال ۱۳۱۹ در مجله موسیقی منتشر شد.		'''ققنوس''' از سروده‌های معروف '''[[نیما یوشیج]]''' و آغازگر چالشی جدی میان شعر نو و سنتی است. شعر ققنوس پس از سه سال سکوت نیما در سال ۱۳۱۶ سروده شد. و برای نخستین بار در سال ۱۳۱۹ در مجله موسیقی منتشر شد.
	<center>♦ ♦ ♦ ♦ ♦</center>		<center>♦ ♦ ♦ ♦ ♦</center>
	شاید بسیاری شعر '''«افسانه»''' را آغاز شعر نو و نیمایی بدانند اما هنگامی که شاعر افسانه را سرود بیست و اندی سال داشت آنقدر هم شهرت و تجربه نداشت که بتواند راهی جدید را پیش بگیرد و سبکی جدید را بنا گذارد.		شاید بسیاری شعر '''«افسانه»''' را آغاز شعر نو و نیمایی بدانند اما هنگامی که شاعر افسانه را سرود بیست و اندی سال داشت آنقدر هم شهرت و تجربه نداشت که بتواند راهی جدید را پیش بگیرد و سبکی جدید را بنا گذارد.

پرواز در ‏۱۰ اسفند ۱۳۹۹، ساعت ۱۹:۵۳

2021-02-28T19:53:27Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۰ اسفند ۱۳۹۹، ساعت ۲۳:۲۳
خط ۴۷:		خط ۴۷:
	==برای کسانی که کتاب را خوانده‌اند==		==برای کسانی که کتاب را خوانده‌اند==
	===خلاصهٔ مفصل‌تر شعر در حد دو بند===		===خلاصهٔ مفصل‌تر شعر در حد دو بند===

	===سبک شعر===		===سبک شعر===
	شعر نو و نیمایی		شعر نو و نیمایی
خط ۵۶:		خط ۵۵:
	با توجه به اینکه نیما یوشیج تماشاگر پر شور جامعۀ زمان خویش است؛ در هر واژه‌ای، تاریخ جامعه را از ورای خیال‌پردازی‌های خویش بازتاب می‌دهد و صور خیال در شعر نیمایی بر محور عواطف قرار دارد؛ پس، انتخاب واژۀ ققنوس نیز سری در خود نهان دارد که با تحلیل عنصر آتشی که تولید می‌کند، پلی به شناخت دنیای تخیل نیما کشیده می شود. البته، با توجه به اینکه نیما همواره تصویری از عواطف خویش را ارائه می‌دهد و همچنین در نظر گرفتن این مطلب که در هر دوره‌ای معمولا ساخت‌های جدید جایگزین ساخت‌های کهن می‌شوند؛ و با دگرگونی در ارزش‌های زندگی، عواطف و برداشت زندگی نیز به موازات آن دچار تغییر و تحولاتی می‌شوند، مطالعۀ عواطف نیمایی راهی برای شناخت تجربیات وی از عواطف اجتماعی زمان خویش نیز است.<ref name= مقاله>{{یادکرد وب\|نشانی =https://www.noormags.ir/view/fa/search?q=%D8%B4%D8%B9%D8%B1%20%D9%82%D9%82%D9%86%D9%88%D8%B3&origin=start&index=\|عنوان =تحلیل}}</ref>		با توجه به اینکه نیما یوشیج تماشاگر پر شور جامعۀ زمان خویش است؛ در هر واژه‌ای، تاریخ جامعه را از ورای خیال‌پردازی‌های خویش بازتاب می‌دهد و صور خیال در شعر نیمایی بر محور عواطف قرار دارد؛ پس، انتخاب واژۀ ققنوس نیز سری در خود نهان دارد که با تحلیل عنصر آتشی که تولید می‌کند، پلی به شناخت دنیای تخیل نیما کشیده می شود. البته، با توجه به اینکه نیما همواره تصویری از عواطف خویش را ارائه می‌دهد و همچنین در نظر گرفتن این مطلب که در هر دوره‌ای معمولا ساخت‌های جدید جایگزین ساخت‌های کهن می‌شوند؛ و با دگرگونی در ارزش‌های زندگی، عواطف و برداشت زندگی نیز به موازات آن دچار تغییر و تحولاتی می‌شوند، مطالعۀ عواطف نیمایی راهی برای شناخت تجربیات وی از عواطف اجتماعی زمان خویش نیز است.<ref name= مقاله>{{یادکرد وب\|نشانی =https://www.noormags.ir/view/fa/search?q=%D8%B4%D8%B9%D8%B1%20%D9%82%D9%82%D9%86%D9%88%D8%B3&origin=start&index=\|عنوان =تحلیل}}</ref>
	===ققنوس در نگاه‌ها===		===ققنوس در نگاه‌ها===
	====جلال آل‌احمد====		====[[جلال آل‌احمد]]====
	ققنوس نشانه‌ای از خود شاعر است. یعنی «خود نیماست که غرور‌آمیز و حماسه‌سرا در آرزوی ابدیت آثار خود، خود را به‌آتش می‌کشد.»		ققنوس نشانه‌ای از خود شاعر است. یعنی «خود نیماست که غرور‌آمیز و حماسه‌سرا در آرزوی ابدیت آثار خود، خود را به‌آتش می‌کشد.»
			====[[شمس لنگرودی]]====
			وی بر پیش‌گامی ابوالقاسم لاهوتی در پدید آوردن شعر در قالب شکستهٔ عروضی تأکید می‌کند و این گونه شعر «سنگر خونین» لاهوتی را با «ققنوس» نیما مقایسه می‌کند:
			:در شعر لاهوتی همه مشخصات شعر نیمایی به جز نمادگرایی، عیناً دیده می‌شود.
			====عنایت سمیعی====
			او نیز سرودهء نیما را با اثری دیگر مقایسه می‌کند؛ با «سیمرغ» عطار. و چنین می‌گوید:
			:ققنوس نمودی از انسانی دیدن «غیر» است و خرد نیما در ققنوس کمال طلب و نخبه گراست.
			====[[شفیعی کدکنی]]====
			{{گفتاورد تزیینی\|اگر مدرنیسم در شعر نیما با تعبیر دور شدن و چند جانبه از وجوه قرار دادی سنت، تلقی شود ققنوس نمونه‌ای موفق و جامعِ تمامِ جوانبِ‌ این دوری، یعنب کوشش برای در هر سه زمینه «یافتن موسیقی تازه»، «ثبت احساسات و عواطف در هر دو زمینه اجتماعی و تنهایی فردی» و «دید تازه» است.}}
			====تقی پورنامداریان====
			نیما از طریق همراه کردن توصیف سمبل‌ها با سمبل امکان تفسیر و تأویل شعر را در عین عمق بخشیدن به ان تدارک می‌بیند و بر شعرهای نیما بعداز ققنوس به طور کلی چنبه سمبلیک غلبه دارد.
			====سعید حمیدیان====
			«ققنوس شکل کامل شده ''سمبلیسم نیمایی'' و ''بلوغ قالب و بیان'' است.»
			====محمد جعفری یاحقی====
			{{گفتاورد تزیینی\|ققنوس حرکت کامل شعر فارسی به سوی یک مرحله تازه بود؛ به کمک شکل و بیان کاملا تازه‌ای که هم از قید تساوی و قافیه سنتی ازاد است و هم تخیل و شکل ارائه ان با گذشته فارسی به کلی تفاوت داشت<ref>{{یادکرد وب\|نشانی =http://ensani.ir/file/download/article/20140126115052-9779-37.pdf\|عنوان =بررسی عناصر مدرنیسم در شعر ققنوس}}</ref>}}
	==منبع‌شناسی (پایان‌نامه و مقاله نوشته شده دربارهٔ کتاب)==		==منبع‌شناسی (پایان‌نامه و مقاله نوشته شده دربارهٔ کتاب)==
	* '''«بررسی عناصر مدرنیسم در شعر ققنوس»'''، به کوشش سعید حسام‌پور، سید فرشید سادات شریفی. منتشر شده در شعر پژوهشی، سال پنجم، بهار ۱۳۹۲، شماره۱		* '''«بررسی عناصر مدرنیسم در شعر ققنوس»'''، به کوشش سعید حسام‌پور، سید فرشید سادات شریفی. منتشر شده در شعر پژوهشی، سال پنجم، بهار ۱۳۹۲، شماره۱

پرواز در ‏۱۰ اسفند ۱۳۹۹، ساعت ۱۲:۵۳

2021-02-28T12:53:38Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۰ اسفند ۱۳۹۹، ساعت ۱۶:۲۳
خط ۴۰:		خط ۴۰:
	===حکایتِ شعر===		===حکایتِ شعر===
	ققنوس مرغی خوش‌خوان و تنها است که بر اثر وزیدن بادهای سرد آواره شده. تنهایی‌اش از ان جا پیداست که بر شاخه‌ای به دور از مرغان دیگر یکه می‌نشیند. صداهایی از دور به گوشش می‌رسد و او این نواهای دور را ناله‌های فراموش شده‌ای می‌داند و با شنیدن انان تصویری خیالی برایشان بر روی ابرهای تیره می‌کشد.		ققنوس مرغی خوش‌خوان و تنها است که بر اثر وزیدن بادهای سرد آواره شده. تنهایی‌اش از ان جا پیداست که بر شاخه‌ای به دور از مرغان دیگر یکه می‌نشیند. صداهایی از دور به گوشش می‌رسد و او این نواهای دور را ناله‌های فراموش شده‌ای می‌داند و با شنیدن انان تصویری خیالی برایشان بر روی ابرهای تیره می‌کشد.
	غروب می‌شود و صدای شغال به گوش می‌رسد. در آن طرف‌تر مردی روستایی آتش خانه را روشن می‌کند. ماه به آسمان می‌رسد و دیده می‌شود و مردم در حال عبور و مرور هستند. در خاموشی و سیاهی شب ققنوس از جا برمی‌خیزد و فقط به یک شعله تاریک توجه دارد. به جایی که در آن گیاه نیست و آفتاب هیچ‌گاه به سنگ‌ها نتابیده است و در آن جا زمین دلکش نیست. به خیالِ ققنوس آرزو مرغان دیگر هم چون او تیره و تار است در حالی که در دل آن‌ها امیدهاست. او حس می‌کند اگر زندگی‌اش را چون دیگران به خواب و خور بگذراند عمر را تباه کرده است. لذا در ان مکانی که اتش خرد تبدیل به جهنم سوزانی شده روی تپه‌ای نشسته و بدون اینکه پرواز کند بال می‌زند و سپس بانگی می‌کشد که معنی آن برای مرغان رهگذر روشن نیست و سپس خود را به میان آتش می‌اندازد. باد شدیدی می‌وزد و مرغ می‌سوزد، اما از دل خاکسترِ جسدش جوجه‌هایش سر بیرون می‌آورند.‌		غروب می‌شود و صدای شغال به گوش می‌رسد. در آن طرف‌تر مردی روستایی آتش خانه را روشن می‌کند. ماه به آسمان می‌رسد و دیده می‌شود و مردم در حال عبور و مرور هستند. در خاموشی و سیاهی شب ققنوس از جا برمی‌خیزد و فقط به یک شعله تاریک توجه دارد. به جایی که در آن گیاه نیست و آفتاب هیچ‌گاه به سنگ‌ها نتابیده است و در آن جا زمین دلکش نیست. به خیالِ ققنوس آرزو مرغان دیگر هم چون او تیره و تار است در حالی که در دل آن‌ها امیدهاست. او حس می‌کند اگر زندگی‌اش را چون دیگران به خواب و خور بگذراند عمر را تباه کرده است. لذا در ان مکانی که اتش خرد تبدیل به جهنم سوزانی شده روی تپه‌ای نشسته و بدون اینکه پرواز کند بال می‌زند و سپس بانگی می‌کشد که معنی آن برای مرغان رهگذر روشن نیست و سپس خود را به میان آتش می‌اندازد. باد شدیدی می‌وزد و مرغ می‌سوزد، اما از دل خاکسترِ جسدش جوجه‌هایش سر بیرون می‌آورند.
	===دلیل شهرت و اهمیت===		===دلیل شهرت و اهمیت===
	ققنوس سروده شاعری‌ست که در ظاهر شاید به شاعران دیگر بماند اما این شعر شاعر است که پندارش را نمایان می‌کند ققنوس برآمده از اندیشه‌های عمیق نیمایی است اندیشه‌ و افکاری که کوشید سبکی نو بیاورد نه تنها از لحاظ شکل بلکه از حیث محتوا.		ققنوس سروده شاعری‌ست که در ظاهر شاید به شاعران دیگر بماند اما این شعر شاعر است که پندارش را نمایان می‌کند ققنوس برآمده از اندیشه‌های عمیق نیمایی است اندیشه‌ و افکاری که کوشید سبکی نو بیاورد نه تنها از لحاظ شکل بلکه از حیث محتوا.

پرواز در ‏۱۰ اسفند ۱۳۹۹، ساعت ۱۲:۴۷

2021-02-28T12:47:41Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۰ اسفند ۱۳۹۹، ساعت ۱۶:۱۷
خط ۳۹:		خط ۳۹:
	پیش‌تر می‌رود و به مرحله‌ای از سرایش می‌رسد تا ارکان افاعیلی و نظام سنتی عروض فارسی را در هم ریزد، موفق می‌شود و به ققنوس می رسد.		پیش‌تر می‌رود و به مرحله‌ای از سرایش می‌رسد تا ارکان افاعیلی و نظام سنتی عروض فارسی را در هم ریزد، موفق می‌شود و به ققنوس می رسد.
	===حکایتِ شعر===		===حکایتِ شعر===
	ققنوس که مرغی ~~خوش خوان~~ است بر اثر وزیدن بادهای سرد آواره شده و بر شاخه‌ای ~~تنها نشسته است~~. او ~~از مجموعه صداهای دوری~~ ناله‌های فراموش شده‌ای ~~را بازسازی می کند~~ و ~~در ابرها یک بنای~~ خیالی ~~می‌سازد~~. غروب صدای شغال ~~می‌آید و مرد~~ روستایی آتش خانه را ~~می‌افروزد~~. ~~شفق در~~ آسمان ~~پدیدار است~~ و مردم در ~~نقاط دوری مشغول~~ عبور هستند. در ~~تیرگی~~ شب ققنوس از ~~جای خود می‌پرد~~ و فقط به یک شعله توجه دارد. در جایی که در آن گیاه نیست و ~~هیچگاه افتاب~~ به ~~سنگ‌هایش~~ نتابیده و در ~~آنجا~~ زمین ~~و زندگی~~ دلکش ~~نیست،~~ ققنوس ~~حس می‌کند که اروزی مرغ‌های~~ دیگر هم چون او ~~سیاه~~ است ~~اگر جه~~ در دل ~~آنان~~ امیدهاست. و حس می‌کند که اگر ~~زندگی خود~~ را چون ~~مرغان دیگر در~~ خواب و خور بگذراند ~~زحمت بیهوده‌ای کشیده~~ است. لذا در ان مکانی که اتش خرد تبدیل به جهنم سوزانی شده روی تپه‌ای نشسته و بدون اینکه پرواز کند بال می‌زند و سپس بانگی می‌کشد که معنی آن برای مرغان رهگذر روشن نیست و سپس خود را به میان آتش می‌اندازد. باد شدیدی می‌وزد و مرغ می‌سوزد، اما از دل خاکسترِ جسدش جوجه‌هایش سر بیرون می‌آورند.‌		ققنوس مرغی خوش‌خوان و تنها است که بر اثر وزیدن بادهای سرد آواره شده. تنهایی‌اش از ان جا پیداست که بر شاخه‌ای به دور از مرغان دیگر یکه می‌نشیند. صداهایی از دور به گوشش می‌رسد و او این نواهای دور را ناله‌های فراموش شده‌ای می‌داند و با شنیدن انان تصویری خیالی برایشان بر روی ابرهای تیره می‌کشد.
			غروب می‌شود و صدای شغال به گوش می‌رسد. در آن طرف‌تر مردی روستایی آتش خانه را روشن می‌کند. ماه به آسمان می‌رسد و دیده می‌شود و مردم در حال عبور و مرور هستند. در خاموشی و سیاهی شب ققنوس از جا برمی‌خیزد و فقط به یک شعله تاریک توجه دارد. به جایی که در آن گیاه نیست و آفتاب هیچ‌گاه به سنگ‌ها نتابیده است و در آن جا زمین دلکش نیست. به خیالِ ققنوس آرزو مرغان دیگر هم چون او تیره و تار است در حالی که در دل آن‌ها امیدهاست. او حس می‌کند اگر زندگی‌اش را چون دیگران به خواب و خور بگذراند عمر را تباه کرده است. لذا در ان مکانی که اتش خرد تبدیل به جهنم سوزانی شده روی تپه‌ای نشسته و بدون اینکه پرواز کند بال می‌زند و سپس بانگی می‌کشد که معنی آن برای مرغان رهگذر روشن نیست و سپس خود را به میان آتش می‌اندازد. باد شدیدی می‌وزد و مرغ می‌سوزد، اما از دل خاکسترِ جسدش جوجه‌هایش سر بیرون می‌آورند.‌
	===دلیل شهرت و اهمیت===		===دلیل شهرت و اهمیت===
	ققنوس سروده شاعری‌ست که در ظاهر شاید به شاعران دیگر بماند اما این شعر شاعر است که پندارش را نمایان می‌کند ققنوس برآمده از اندیشه‌های عمیق نیمایی است اندیشه‌ و افکاری که کوشید سبکی نو بیاورد نه تنها از لحاظ شکل بلکه از حیث محتوا.		ققنوس سروده شاعری‌ست که در ظاهر شاید به شاعران دیگر بماند اما این شعر شاعر است که پندارش را نمایان می‌کند ققنوس برآمده از اندیشه‌های عمیق نیمایی است اندیشه‌ و افکاری که کوشید سبکی نو بیاورد نه تنها از لحاظ شکل بلکه از حیث محتوا.
خط ۵۱:		خط ۵۲:
	===شخصیت‌پردازی===		===شخصیت‌پردازی===
	تنها یک شخصیت در دل این حکایت جای می‌گیرد و تمام تأملات شاعر را نمایان می‌کند و آن ققنوس است.		تنها یک شخصیت در دل این حکایت جای می‌گیرد و تمام تأملات شاعر را نمایان می‌کند و آن ققنوس است.
	===بررسی ~~گاستون باشلار~~===		===نقد و بررسی===
	~~تصویر کوچک‌ترین واحد سازنده شعر محسوب می‌شود. گاستون باشلار شناخت تخیل شاعر~~ از ورای ~~تحلیل تصاویر ادبی را مبنای اندیشه خود قرار~~ می‌دهد~~. او تصاویر مورد مطالعه خود را بر اساس عناصر چهارگانه آب،‌ آتش، باد~~ و ~~خاک که از دیرباز~~ در ~~تمدن کهن شرق~~ نیز ~~مطرح بوده است، قالبی برای سنجش عناصر موثر بر روی~~ تخیل ~~نویسنده در نظر می‌گیرد~~. ~~گاستون باشلار برای~~ اینکه ~~ساختاری مادی به تخیل خلاقانه شاعر و هنرمند ببخشد،~~ از ~~کهن الگوهای اسطوره‌ای استفاده می‌کند~~ و از تحلیل تخیل هنرافرین بر مبنای کهن الگوهای اسطوره‌ای به مجموعه‌ای از عقده‌هایی پی می‌برد که در واقع می‌توانند جلوه مادی عناصر چهارگانه در نظر ~~گرفته شوند؛ بنابراین،‌~~ این کهن ~~الگوها قالب‌هایی مبنایی در نظر گرفته می‌شوند که چهرچوب‌های معیار برای تحلیل قالب‌های تخیل نویسنده~~ و ~~شاعر ارائه می‌دهند.~~ در ~~شعر ققنوس از دل آتش بر خمی‌خیزد~~ و ~~در ضمیر خودآگاه خواننده~~ نیز به ~~شکلی اتشین تجسم می‌گردد~~.<ref name= مقاله>{{یادکرد وب\|نشانی =https://www.noormags.ir/view/fa/search?q=%D8%B4%D8%B9%D8%B1%20%D9%82%D9%82%D9%86%D9%88%D8%B3&origin=start&index=\|عنوان =تحلیل}}</ref>		====آتش نهفته در ققنوس====
			با توجه به اینکه نیما یوشیج تماشاگر پر شور جامعۀ زمان خویش است؛ در هر واژه‌ای، تاریخ جامعه را از ورای خیال‌پردازی‌های خویش بازتاب می‌دهد و صور خیال در شعر نیمایی بر محور عواطف قرار دارد؛ پس، انتخاب واژۀ ققنوس نیز سری در خود نهان دارد که با تحلیل عنصر آتشی که تولید می‌کند، پلی به شناخت دنیای تخیل نیما کشیده می شود. البته، با توجه به اینکه نیما همواره تصویری از عواطف خویش را ارائه می‌دهد و همچنین در نظر گرفتن این مطلب که در هر دوره‌ای معمولا ساخت‌های جدید جایگزین ساخت‌های کهن می‌شوند؛ و با دگرگونی در ارزش‌های زندگی، عواطف و برداشت زندگی نیز به موازات آن دچار تغییر و تحولاتی می‌شوند، مطالعۀ عواطف نیمایی راهی برای شناخت تجربیات وی از عواطف اجتماعی زمان خویش نیز است.<ref name= مقاله>{{یادکرد وب\|نشانی =https://www.noormags.ir/view/fa/search?q=%D8%B4%D8%B9%D8%B1%20%D9%82%D9%82%D9%86%D9%88%D8%B3&origin=start&index=\|عنوان =تحلیل}}</ref>
	===ققنوس در نگاه‌ها===		===ققنوس در نگاه‌ها===
	====جلال آل‌احمد====		====جلال آل‌احمد====

پرواز در ‏۹ اسفند ۱۳۹۹، ساعت ۲۰:۰۴

2021-02-27T20:04:06Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ اسفند ۱۳۹۹، ساعت ۲۳:۳۴
خط ۲۳:		خط ۲۳:
	\|پیش از =		\|پیش از =
	}}		}}
	'''ققنوس''' از سروده‌های معروف نیما یوشیج ~~است. این اثر~~ آغازگر چالشی جدی میان شعر نو و سنتی شد. ~~آن هم به تاریخ ۱۳۱۶~~.		'''ققنوس''' از سروده‌های معروف [[نیما یوشیج]] و آغازگر چالشی جدی میان شعر نو و سنتی است. شعر ققنوس پس از سه سال سکوت نیما در سال ۱۳۱۶ سروده شد. و برای نخستین بار در سال ۱۳۱۹ در مجله موسیقی منتشر شد.
	<center>♦ ♦ ♦ ♦ ♦</center>		<center>♦ ♦ ♦ ♦ ♦</center>
	شاید بسیاری شعر '''«افسانه»''' را آغاز شعر نو و نیمایی بدانند اما هنگامی که شاعر افسانه را سرود بیست و اندی سال داشت آنقدر هم شهرت و تجربه نداشت که بتواند راهی جدید را پیش بگیرد و سبکی جدید را بنا گذارد.		شاید بسیاری شعر '''«افسانه»''' را آغاز شعر نو و نیمایی بدانند اما هنگامی که شاعر افسانه را سرود بیست و اندی سال داشت آنقدر هم شهرت و تجربه نداشت که بتواند راهی جدید را پیش بگیرد و سبکی جدید را بنا گذارد.
	آن زمان که افسانه سروده شد و در روزنامه «قرن بیستم» میرزاده عشقی منتشر شد؛ هم‌زمان شعر «ای شب» هم در روزنامه ملک‌الشعرا بهار منتشر شد و بنا بر عقیده بسیاری این شعرها را می‌توان با منطق شعر سنتی خواند پس نمی‌توانند آغازگر شعر نو باشند. در نهایت می‌توان گفت این دو ادامه تحولی هستند که پس از مشروطه اتفاق افتاده و یا ادامه کار نوگرایانی چون تقی رفعت، شمس کسمایی، ابوالقاسم لاهوتی و جعفر خامنه‌ای هستند.{{سخ}}		آن زمان که افسانه سروده شد و در روزنامه «قرن بیستم» میرزاده عشقی منتشر شد؛ هم‌زمان شعر «ای شب» هم در روزنامه [[ملک‌الشعرا بهار]] منتشر شد و بنا بر عقیده بسیاری این شعرها را می‌توان با منطق شعر سنتی خواند پس نمی‌توانند آغازگر شعر نو باشند. در نهایت می‌توان گفت این دو ادامه تحولی هستند که پس از مشروطه اتفاق افتاده و یا ادامه کار نوگرایانی چون تقی رفعت، شمس کسمایی، ابوالقاسم لاهوتی و جعفر خامنه‌ای هستند.{{سخ}}
	ققنوس مرغ خوشخوان، آوازه‌ جهان{{سخ}}		''ققنوس مرغ خوشخوان، آوازه‌ جهان''{{سخ}}
	آواره مانده از وزش بادهای سرد{{سخ}}		''آواره مانده از وزش بادهای سرد''{{سخ}}
	بر شاخ خیزران{{سخ}}		''بر شاخ خیزران''{{سخ}}
	بنشسته است فرد{{سخ}}		''بنشسته است فرد''{{سخ}}
	بر گرد او به هر سر شاخی پرندگان...		''بر گرد او به هر سر شاخی پرندگان...''

	==اگر نخوانده‌ای بخوان==		==اگر نخوانده‌ای بخوان==
	ققنوس شعری‌ است از قلم [[نیما یوشیج\|نیما]]. این اثر در مجموعه «شعر من» به چاپ رسیده است. شعر مذکور نشان و نمایان‌گر تحولی است که نیما یوشیج در شعر فارسی ایجاد کرد که این تحول علاوه بر ظاهر، محتوا را هم دچار تغییر کرد. اندیشهٔ نیمایی در ققنوس، ~~ایثار،~~ جان در راه آرمان و خود را به‌ خطر مرگ افکندن برای حیات است.		ققنوس شعری‌ است از قلم [[نیما یوشیج\|نیما]]. این اثر در مجموعه «شعر من» به چاپ رسیده است. شعر مذکور نشان و نمایان‌گر تحولی است که نیما یوشیج در شعر فارسی ایجاد کرد که این تحول علاوه بر ظاهر، محتوا را هم دچار تغییر کرد. اندیشهٔ نیمایی در ققنوس، جان دادن در راه آرمان و خود را به‌ خطر مرگ افکندن برای حیات است. که این هم به نوعی ایثار است.
	===از سنت و تجدد تا ققنوس===		===از سنت و تجدد تا ققنوس===
	پس از کودتا و مستقر شدن رضاخان که بسیاری از نشریه‌ها تعطیل شدند. شور و اشتیاق تجدد فروکش کرد. شاعر در سال ۱۳۰۰ «قصه رنگ پریده، خون سرد» را با قالبی سنتی منتشر کرد و در سال۱۳۰۵ هم مجموعه‌ای دیگر به نام «خانواده سرباز» به چاپ رساند اما در آن سال‌ها دیده نشدن آثار نیما طبیعی بود.		پس از کودتا و مستقر شدن رضاخان که بسیاری از نشریه‌ها تعطیل شدند. شور و اشتیاق تجدد فروکش کرد. شاعر در سال ۱۳۰۰ «قصه رنگ پریده، خون سرد» را با قالبی سنتی منتشر کرد و در سال۱۳۰۵ هم مجموعه‌ای دیگر به نام «خانواده سرباز» به چاپ رساند اما در آن سال‌ها دیده نشدن آثار نیما طبیعی بود.

پرواز: /* منبع‌شناسی (پایان‌نامه و مقاله نوشته شده دربارهٔ کتاب) */

2021-02-23T16:54:53Z

منبع‌شناسی (پایان‌نامه و مقاله نوشته شده دربارهٔ کتاب)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ اسفند ۱۳۹۹، ساعت ۲۰:۲۴
خط ۵۸:		خط ۵۸:
	==منبع‌شناسی (پایان‌نامه و مقاله نوشته شده دربارهٔ کتاب)==		==منبع‌شناسی (پایان‌نامه و مقاله نوشته شده دربارهٔ کتاب)==
	* '''«بررسی عناصر مدرنیسم در شعر ققنوس»'''، به کوشش سعید حسام‌پور، سید فرشید سادات شریفی. منتشر شده در شعر پژوهشی، سال پنجم، بهار ۱۳۹۲، شماره۱		* '''«بررسی عناصر مدرنیسم در شعر ققنوس»'''، به کوشش سعید حسام‌پور، سید فرشید سادات شریفی. منتشر شده در شعر پژوهشی، سال پنجم، بهار ۱۳۹۲، شماره۱
	* '''«تجلی اسطوره ققنوس وتطور معنوی آن در شعر محمود درویش»'''، به کوشش محمد خاقانی اصفهانی و جمال طالبی قره قشلاقی. منتشر شده در پژوهشنامه نقد ادب عربی دوره نهم بهار و تابستان ۱۳۹۸، شماره ۱۸
	* '''«تحلیل تطبیقی ققنوس و آلباتروس دو شعر از نیما و بودلر»'''، به قلم محمدحسین جواری، منتشر شده در پژوهش‌های زبان و ادبیات فارسی ۱۳۸۸۷ شماره۱		* '''«تحلیل تطبیقی ققنوس و آلباتروس دو شعر از نیما و بودلر»'''، به قلم محمدحسین جواری، منتشر شده در پژوهش‌های زبان و ادبیات فارسی ۱۳۸۸۷ شماره۱
	* '''«طایرالموت و الانبعات فی شعر نیما و السیاب؛ دراسه مقارنه حول قصیدتی والقصیده والعنقا»''' به قلم علی بشیری، منتشر شده در کاوش نامه ادبیات تطبیقی، سال هفتم، زمستان ۱۳۹۶، شماره۲۸<ref>{{یادکرد وب\|نشانی =http://ensani.ir/fa/article?ArticleSearch%5Btitle%5D=%D8%B4%D8%B9%D8%B1-%D9%82%D9%82%D9%86%D9%88%D8%B3&ArticleSearch%5BsortBy%5D=relevance\|عنوان =تحلیل}}</ref>		* '''«طایرالموت و الانبعات فی شعر نیما و السیاب؛ دراسه مقارنه حول قصیدتی والقصیده والعنقا»''' به قلم علی بشیری، منتشر شده در کاوش نامه ادبیات تطبیقی، سال هفتم، زمستان ۱۳۹۶، شماره۲۸<ref>{{یادکرد وب\|نشانی =http://ensani.ir/fa/article?ArticleSearch%5Btitle%5D=%D8%B4%D8%B9%D8%B1-%D9%82%D9%82%D9%86%D9%88%D8%B3&ArticleSearch%5BsortBy%5D=relevance\|عنوان =تحلیل}}</ref>
	* '''«تحلیل شعر ققنوس نیما یوشیج با نگرشی به اندیشه های گاستون باشلار»''' به قلم محمدحسین جواری، نسرین دفترچی، علی اصغر شهناز خضرلو، منتشر شده در مجله ادبیات فارسی، بهار و تابستان ۱۳۹۱، شماره ۱۹، طی صفحات ۸۹تا۱۰۵<ref name= مقاله/>		* '''«تحلیل شعر ققنوس نیما یوشیج با نگرشی به اندیشه های گاستون باشلار»''' به قلم محمدحسین جواری، نسرین دفترچی، علی اصغر شهناز خضرلو، منتشر شده در مجله ادبیات فارسی، بهار و تابستان ۱۳۹۱، شماره ۱۹، طی صفحات ۸۹تا۱۰۵<ref name= مقاله/>

	==نوا، نما، نگاه==		==نوا، نما، نگاه==
	===خواندنی و شنیداری و تصویری و قطعاتی از کارهای وی (بدون محدودیت و براساس جذابیت نمونه‌های شنیداری و تصویری انتخاب شود)===		===خواندنی و شنیداری و تصویری و قطعاتی از کارهای وی (بدون محدودیت و براساس جذابیت نمونه‌های شنیداری و تصویری انتخاب شود)===

پرواز در ‏۵ اسفند ۱۳۹۹، ساعت ۱۰:۲۱

2021-02-23T10:21:48Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ اسفند ۱۳۹۹، ساعت ۱۳:۵۱
خط ۵۲:		خط ۵۲:
	تنها یک شخصیت در دل این حکایت جای می‌گیرد و تمام تأملات شاعر را نمایان می‌کند و آن ققنوس است.		تنها یک شخصیت در دل این حکایت جای می‌گیرد و تمام تأملات شاعر را نمایان می‌کند و آن ققنوس است.
	===بررسی گاستون باشلار===		===بررسی گاستون باشلار===
	تصویر کوچک‌ترین واحد سازنده شعر محسوب می‌شود. گاستون باشلار شناخت تخیل شاعر از ورای تحلیل تصاویر ادبی را مبنای اندیشه خود قرار می‌دهد. او تصاویر مورد مطالعه خود را بر اساس عناصر چهارگانه آب،‌ آتش، باد و خاک که از دیرباز در تمدن کهن شرق نیز مطرح بوده است، قالبی برای سنجش عناصر موثر بر روی تخیل نویسنده در نظر می‌گیرد. گاستون باشلار برای اینکه ساختاری مادی به تخیل خلاقانه شاعر و هنرمند ببخشد، از کهن الگوهای اسطوره‌ای استفاده می‌کند و از تحلیل تخیل هنرافرین بر مبنای کهن الگوهای اسطوره‌ای به مجموعه‌ای از عقده‌هایی پی می‌برد که در واقع می‌توانند جلوه مادی عناصر چهارگانه در نظر گرفته شوند؛ بنابراین،‌ این کهن الگوها قالب‌هایی مبنایی در نظر گرفته می‌شوند که چهرچوب‌های معیار برای تحلیل قالب‌های تخیل نویسنده و شاعر ارائه می‌دهند. در شعر ققنوس از دل آتش بر خمی‌خیزد و در ضمیر خودآگاه خواننده نیز به شکلی اتشین تجسم می‌گردد.		تصویر کوچک‌ترین واحد سازنده شعر محسوب می‌شود. گاستون باشلار شناخت تخیل شاعر از ورای تحلیل تصاویر ادبی را مبنای اندیشه خود قرار می‌دهد. او تصاویر مورد مطالعه خود را بر اساس عناصر چهارگانه آب،‌ آتش، باد و خاک که از دیرباز در تمدن کهن شرق نیز مطرح بوده است، قالبی برای سنجش عناصر موثر بر روی تخیل نویسنده در نظر می‌گیرد. گاستون باشلار برای اینکه ساختاری مادی به تخیل خلاقانه شاعر و هنرمند ببخشد، از کهن الگوهای اسطوره‌ای استفاده می‌کند و از تحلیل تخیل هنرافرین بر مبنای کهن الگوهای اسطوره‌ای به مجموعه‌ای از عقده‌هایی پی می‌برد که در واقع می‌توانند جلوه مادی عناصر چهارگانه در نظر گرفته شوند؛ بنابراین،‌ این کهن الگوها قالب‌هایی مبنایی در نظر گرفته می‌شوند که چهرچوب‌های معیار برای تحلیل قالب‌های تخیل نویسنده و شاعر ارائه می‌دهند. در شعر ققنوس از دل آتش بر خمی‌خیزد و در ضمیر خودآگاه خواننده نیز به شکلی اتشین تجسم می‌گردد.<ref name= مقاله>{{یادکرد وب\|نشانی =https://www.noormags.ir/view/fa/search?q=%D8%B4%D8%B9%D8%B1%20%D9%82%D9%82%D9%86%D9%88%D8%B3&origin=start&index=\|عنوان =تحلیل}}</ref>
	===ققنوس در نگاه‌ها===		===ققنوس در نگاه‌ها===
	====جلال آل‌احمد====		====جلال آل‌احمد====
خط ۶۰:		خط ۶۰:
	* '''«تجلی اسطوره ققنوس وتطور معنوی آن در شعر محمود درویش»'''، به کوشش محمد خاقانی اصفهانی و جمال طالبی قره قشلاقی. منتشر شده در پژوهشنامه نقد ادب عربی دوره نهم بهار و تابستان ۱۳۹۸، شماره ۱۸		* '''«تجلی اسطوره ققنوس وتطور معنوی آن در شعر محمود درویش»'''، به کوشش محمد خاقانی اصفهانی و جمال طالبی قره قشلاقی. منتشر شده در پژوهشنامه نقد ادب عربی دوره نهم بهار و تابستان ۱۳۹۸، شماره ۱۸
	* '''«تحلیل تطبیقی ققنوس و آلباتروس دو شعر از نیما و بودلر»'''، به قلم محمدحسین جواری، منتشر شده در پژوهش‌های زبان و ادبیات فارسی ۱۳۸۸۷ شماره۱		* '''«تحلیل تطبیقی ققنوس و آلباتروس دو شعر از نیما و بودلر»'''، به قلم محمدحسین جواری، منتشر شده در پژوهش‌های زبان و ادبیات فارسی ۱۳۸۸۷ شماره۱
	* '''«طایرالموت و الانبعات فی شعر نیما و السیاب؛ دراسه مقارنه حول قصیدتی والقصیده والعنقا»''' به قلم علی بشیری، منتشر شده در کاوش نامه ادبیات تطبیقی، سال هفتم، زمستان ۱۳۹۶، شماره۲۸		* '''«طایرالموت و الانبعات فی شعر نیما و السیاب؛ دراسه مقارنه حول قصیدتی والقصیده والعنقا»''' به قلم علی بشیری، منتشر شده در کاوش نامه ادبیات تطبیقی، سال هفتم، زمستان ۱۳۹۶، شماره۲۸<ref>{{یادکرد وب\|نشانی =http://ensani.ir/fa/article?ArticleSearch%5Btitle%5D=%D8%B4%D8%B9%D8%B1-%D9%82%D9%82%D9%86%D9%88%D8%B3&ArticleSearch%5BsortBy%5D=relevance\|عنوان =تحلیل}}</ref>
			* '''«تحلیل شعر ققنوس نیما یوشیج با نگرشی به اندیشه های گاستون باشلار»''' به قلم محمدحسین جواری، نسرین دفترچی، علی اصغر شهناز خضرلو، منتشر شده در مجله ادبیات فارسی، بهار و تابستان ۱۳۹۱، شماره ۱۹، طی صفحات ۸۹تا۱۰۵<ref name= مقاله/>

	==نوا، نما، نگاه==		==نوا، نما، نگاه==
	===خواندنی و شنیداری و تصویری و قطعاتی از کارهای وی (بدون محدودیت و براساس جذابیت نمونه‌های شنیداری و تصویری انتخاب شود)===		===خواندنی و شنیداری و تصویری و قطعاتی از کارهای وی (بدون محدودیت و براساس جذابیت نمونه‌های شنیداری و تصویری انتخاب شود)===

پرواز: /* خلاصهٔ مفصل‌تر شعر در حد دو بند */

2021-02-23T10:08:29Z

خلاصهٔ مفصل‌تر شعر در حد دو بند

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ اسفند ۱۳۹۹، ساعت ۱۳:۳۸
خط ۴۶:		خط ۴۶:
	==برای کسانی که کتاب را خوانده‌اند==		==برای کسانی که کتاب را خوانده‌اند==
	===خلاصهٔ مفصل‌تر شعر در حد دو بند===		===خلاصهٔ مفصل‌تر شعر در حد دو بند===
	ققنوس یک نماد است. این نماد خود را در راه حقیقتی فدا می‌کند و از خاکستر او باز هم ققنوس‌های دیگر سر بر می‌آورند. نیما داستان ققنوس را آن گونه که در متون ادب و میتولوژی آمده‌است، نقل نکرده است. او به این موضوع کاری ندارد که عمر ققنوس هزار سال است و اینکه در تقویم اساطیر فرس به چه معنی است و عرفای باطنیه در این خصوص چه گفته‌اند. او داستان را تغییر داده و از افسانه عدول کرده ‌است، چون عمر ققنوس سرآید، خود را می‌سوزاند. او به طراز دیگری سخن رانده‌است و اشاره می‌کند که ققنوس از رنج‌های زندگی حیوانی خسته شده‌است و می‌خواهد خود را در راه حقیقتی به‌آتش کشد. دیدگاه او مترقّیانه است و واپس‌گرا نیست. نیما به این مطلب کاری ندارد که ققنوس مرغ خوش‌رنگ و خوش‌آوازی است و مرغان را به دور خود جمع می‌کند. او می‌گوید ققنوس بر شاخ خیزران نشسته است، رهبر حرکت است، آواز سر می‌دهد، یار می‌گیرد و گرد او از رهروان و دوستان پر می‌گردد. آنگاه نقطهٔ عزیمت فرامی‌رسد. نیما در شعر ققنوس نشان می‌دهد که معتقد است که شاعر و هنرمند در کار خود، خود را دوباره می‌سازد، کار هنرمند وشاعر، کاری خلاق است و چیزی به هستی می‌افزاید.
	===سبک شعر===		===سبک شعر===
	شعر نو و نیمایی		شعر نو و نیمایی

پرواز در ‏۴ اسفند ۱۳۹۹، ساعت ۱۶:۴۸

2021-02-22T16:48:09Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ اسفند ۱۳۹۹، ساعت ۲۰:۱۸
خط ۲۳:		خط ۲۳:
	\|پیش از =		\|پیش از =
	}}		}}
	از ~~تاریخی که~~ نیما ~~ققنوس را منتشر کرد~~ چالشی میان شعر نو و سنتی ~~آغاز~~ شد ~~یعنی~~ به تاریخ ۱۳۱۶.		'''ققنوس''' از سروده‌های معروف نیما یوشیج است. این اثر آغازگر چالشی جدی میان شعر نو و سنتی شد. آن هم به تاریخ ۱۳۱۶.
	شاید بسیاری شعر «افسانه» را ~~اغاز~~ شعر نو و نیمایی بدانند اما ~~در آن هنگام~~ که شاعر بیست و اندی سال داشت ~~آتقدر~~ هم شهرت و تجربه نداشت که بتواند راهی جدید را پیش بگیرد و سبکی جدید را بنا گذارد.		<center>♦ ♦ ♦ ♦ ♦</center>
	آن زمان که افسانه سروده شد و در روزنامه «قرن بیستم» میرزاده عشقی منتشر شد؛ هم‌زمان شعر «ای شب» هم در روزنامه ملک‌الشعرا بهار منتشر شد و بنا بر عقیده بسیاری این شعرها را می‌توان با منطق شعر سنتی خواند پس نمی‌توانند آغازگر شعر نو باشند. در نهایت می‌توان ~~گفت؛~~ این دو ادامه تحولی هستند که پس از مشروطه اتفاق افتاده و یا ادامه کار نوگرایانی چون تقی رفعت، شمس کسمایی، ابوالقاسم لاهوتی و جعفر خامنه‌ای ~~است~~.		شاید بسیاری شعر '''«افسانه»''' را آغاز شعر نو و نیمایی بدانند اما هنگامی که شاعر افسانه را سرود بیست و اندی سال داشت آنقدر هم شهرت و تجربه نداشت که بتواند راهی جدید را پیش بگیرد و سبکی جدید را بنا گذارد.
	ققنوس مرغ خوشخوان، ~~آوازه‌ی~~ جهان		آن زمان که افسانه سروده شد و در روزنامه «قرن بیستم» میرزاده عشقی منتشر شد؛ هم‌زمان شعر «ای شب» هم در روزنامه ملک‌الشعرا بهار منتشر شد و بنا بر عقیده بسیاری این شعرها را می‌توان با منطق شعر سنتی خواند پس نمی‌توانند آغازگر شعر نو باشند. در نهایت می‌توان گفت این دو ادامه تحولی هستند که پس از مشروطه اتفاق افتاده و یا ادامه کار نوگرایانی چون تقی رفعت، شمس کسمایی، ابوالقاسم لاهوتی و جعفر خامنه‌ای هستند.{{سخ}}
	آواره مانده از وزش بادهای سرد		ققنوس مرغ خوشخوان، آوازه‌ جهان{{سخ}}
	بر شاخ خیزران		آواره مانده از وزش بادهای سرد{{سخ}}
	بنشسته است فرد		بر شاخ خیزران{{سخ}}
			بنشسته است فرد{{سخ}}
	بر گرد او به هر سر شاخی پرندگان...		بر گرد او به هر سر شاخی پرندگان...

	==اگر نخوانده‌ای بخوان==		==اگر نخوانده‌ای بخوان==
	ققنوس شعری‌ است از قلم نیما. این اثر در مجموعه «شعر من» به چاپ رسیده است. شعر مذکور نشان و نمایان‌گر تحولی است که نیما یوشیج در شعر فارسی ایجاد کرد که این تحول علاوه بر ~~ظاهر~~ محتوا را هم دچار تغییر کرد. اندیشهٔ نیمایی در ققنوس، ایثار، جان در راه آرمان و خود را به‌ خطر مرگ افکندن برای حیات است.		ققنوس شعری‌ است از قلم [[نیما یوشیج\|نیما]]. این اثر در مجموعه «شعر من» به چاپ رسیده است. شعر مذکور نشان و نمایان‌گر تحولی است که نیما یوشیج در شعر فارسی ایجاد کرد که این تحول علاوه بر ظاهر، محتوا را هم دچار تغییر کرد. اندیشهٔ نیمایی در ققنوس، ایثار، جان در راه آرمان و خود را به‌ خطر مرگ افکندن برای حیات است.
	===از سنت و تجدد تا ققنوس===		===از سنت و تجدد تا ققنوس===
	پس از کودتا و ~~مستقریِ~~ رضاخان که بسیاری از نشریه‌ها تعطیل شدند. شور و اشتیاق تجدد فروکش ~~می‌کند~~. شاعر در سال ۱۳۰۰ «قصه رنگ پریده، خون سرد» را با قالبی سنتی منتشر ~~می‌کند~~ و در سال۱۳۰۵ هم مجموعه‌ای دیگر به نام «خانواده سرباز» به چاپ ~~می‌رساند~~ اما در آن سال‌ها دیده نشدن آثار نیما طبیعی بود.		پس از کودتا و مستقر شدن رضاخان که بسیاری از نشریه‌ها تعطیل شدند. شور و اشتیاق تجدد فروکش کرد. شاعر در سال ۱۳۰۰ «قصه رنگ پریده، خون سرد» را با قالبی سنتی منتشر کرد و در سال۱۳۰۵ هم مجموعه‌ای دیگر به نام «خانواده سرباز» به چاپ رساند اما در آن سال‌ها دیده نشدن آثار نیما طبیعی بود.
	پیش‌تر می‌رود و به مرحله‌ای از سرایش می‌رسد تا ارکان افاعیلی و نظام سنتی عروض فارسی را در هم ریزد، ~~می‌ریزد~~ و به ققنوس می رسد.		پیش‌تر می‌رود و به مرحله‌ای از سرایش می‌رسد تا ارکان افاعیلی و نظام سنتی عروض فارسی را در هم ریزد، موفق می‌شود و به ققنوس می رسد.
	===حکایتِ شعر===		===حکایتِ شعر===
	ققنوس که ~~مرغ~~ خوش خوان است بر اثر وزیدن بادهای سرد آواره شده و بر ~~شاخه ای~~ تنها نشسته است~~. بر شاخه های دیگر مرانی دیگر دور او نشسته اند~~. او از مجموعه صداهای دوری ناله‌های فراموش ~~شده ای~~ را بازسازی می کند و در ابرها یک بنای خیالی می‌سازد. غروب صدای شغال ~~می‌اید~~ و مرد روستایی آتش خانه را می‌افروزد. شفق در آسمان پدیدار است و مردم در نقاط دوری مشغول عبور هستند. در تیرگی شب ققنوس از جای خود می‌پرد و فقط به یک شعله توجه دارد. در جایی که در آن گیاه نیست و هیچگاه افتاب به سنگ‌هایش نتابیده و در آنجا زمین و زندگی دلکش نیست، ققنوس حس می‌کند که اروزی مرغ‌های دیگر هم چون او سیاه است اگر جه در دل آنان امیدهاست. و حس می‌کند که اگر زندگی خود را چون مرغان دیگر در خواب و خور بگذراند زحمت بیهوده‌ای کشیده است. لذا در ان مکانی که اتش خرد تبدیل به جهنم سوزانی شده روی تپه‌ای نشسته و بدون اینکه پرواز کند بال می‌زند و سپس بانگی می‌کشد که معنی آن برای مرغان رهگذر روشن نیست و سپس خود را به میان آتش می‌اندازد. باد شدیدی می‌وزد و مرغ می‌سوزد، اما از دل خاکسترِ جسدش جوجه‌هایش سر بیرون می‌آورند.‌		ققنوس که مرغی خوش خوان است بر اثر وزیدن بادهای سرد آواره شده و بر شاخه‌ای تنها نشسته است. او از مجموعه صداهای دوری ناله‌های فراموش شده‌ای را بازسازی می کند و در ابرها یک بنای خیالی می‌سازد. غروب صدای شغال می‌آید و مرد روستایی آتش خانه را می‌افروزد. شفق در آسمان پدیدار است و مردم در نقاط دوری مشغول عبور هستند. در تیرگی شب ققنوس از جای خود می‌پرد و فقط به یک شعله توجه دارد. در جایی که در آن گیاه نیست و هیچگاه افتاب به سنگ‌هایش نتابیده و در آنجا زمین و زندگی دلکش نیست، ققنوس حس می‌کند که اروزی مرغ‌های دیگر هم چون او سیاه است اگر جه در دل آنان امیدهاست. و حس می‌کند که اگر زندگی خود را چون مرغان دیگر در خواب و خور بگذراند زحمت بیهوده‌ای کشیده است. لذا در ان مکانی که اتش خرد تبدیل به جهنم سوزانی شده روی تپه‌ای نشسته و بدون اینکه پرواز کند بال می‌زند و سپس بانگی می‌کشد که معنی آن برای مرغان رهگذر روشن نیست و سپس خود را به میان آتش می‌اندازد. باد شدیدی می‌وزد و مرغ می‌سوزد، اما از دل خاکسترِ جسدش جوجه‌هایش سر بیرون می‌آورند.‌
	===دلیل شهرت و اهمیت===		===دلیل شهرت و اهمیت===
	ققنوس سروده شاعری‌ست که در ظاهر شاید به شاعران دیگر بماند اما این شعر شاعر است که پندارش را نمایان می‌کند ققنوس برآمده از اندیشه‌های عمیق نیمایی ست اندیشه‌ و افکاری که کوشید سبکی نو بیاورد نه تنها از لحاظ شکل بلکه از حیث محتوا.		ققنوس سروده شاعری‌ست که در ظاهر شاید به شاعران دیگر بماند اما این شعر شاعر است که پندارش را نمایان می‌کند ققنوس برآمده از اندیشه‌های عمیق نیمایی است اندیشه‌ و افکاری که کوشید سبکی نو بیاورد نه تنها از لحاظ شکل بلکه از حیث محتوا.
	===چرا باید این اثر را خواند===		===چرا باید این اثر را خواند===
	در سال ۱۳۰۷ نیما و همسرش به اقتضای معلمیِ عالیه، از تهران راهیِ بابل، آمل، رشت، لنگرود، لاهیجان و آستارا می‌شوند. یوشیج تابستان‌ها به یوش می‌رود و در آن‌جا سر می‌کند در تمام این سال‌ها گاهی تدریس می‌کند و گاه در خانه است. سال۱۳۱۲ به تهران باز می‌گردد. طی مدتی که دور از تهران می‌گذرانده و در اوایل سال‌هایی که به تهران باز می‌گردد بیش از ان‌که به سرایش بپردازد به اندیشه و تأمل مشغول می‌شود، اندیشه‌ای که از پس از آن سبکی جدید پدید می‌آید و قالب‌ها را بر هم می‌ریزد. سبکی که سال‌ها تأمل در پسِ آن نهفته است.		در سال ۱۳۰۷ نیما و همسرش به اقتضای معلمیِ عالیه، از تهران راهیِ بابل، آمل، رشت، لنگرود، لاهیجان و آستارا می‌شوند. یوشیج تابستان‌ها به یوش می‌رود و در آن‌جا سر می‌کند در تمام این سال‌ها گاهی تدریس می‌کند و گاه در خانه است. سال۱۳۱۲ به تهران باز می‌گردد. طی مدتی که دور از تهران می‌گذرانده و در اوایل سال‌هایی که به تهران باز می‌گردد بیش از ان‌که به سرایش بپردازد به اندیشه و تأمل مشغول می‌شود، اندیشه‌ای که از پس از آن سبکی جدید پدید می‌آید و قالب‌ها را بر هم می‌ریزد. سبکی که سال‌ها تأمل در پسِ آن نهفته است.
خط ۵۶:		خط ۵۷:
	ققنوس نشانه‌ای از خود شاعر است. یعنی «خود نیماست که غرور‌آمیز و حماسه‌سرا در آرزوی ابدیت آثار خود، خود را به‌آتش می‌کشد.»		ققنوس نشانه‌ای از خود شاعر است. یعنی «خود نیماست که غرور‌آمیز و حماسه‌سرا در آرزوی ابدیت آثار خود، خود را به‌آتش می‌کشد.»
	==منبع‌شناسی (پایان‌نامه و مقاله نوشته شده دربارهٔ کتاب)==		==منبع‌شناسی (پایان‌نامه و مقاله نوشته شده دربارهٔ کتاب)==
	۱.«بررسی عناصر مدرنیسم در شعر ~~ققنوس»،~~ به کوشش سعید حسام‌پور، سید فرشید سادات شریفی. منتشر شده در شعر پژوهشی، سال پنجم، بهار ۱۳۹۲، شماره۱		* '''«بررسی عناصر مدرنیسم در شعر ققنوس»'''، به کوشش سعید حسام‌پور، سید فرشید سادات شریفی. منتشر شده در شعر پژوهشی، سال پنجم، بهار ۱۳۹۲، شماره۱
	۲. «تجلی اسطوره ققنوس وتطور معنوی آن در شعر محمود ~~درویش»،~~ به کوشش محمد خاقانی اصفهانی و جمال طالبی قره قشلاقی. منتشر شده در پژوهشنامه نقد ادب عربی دوره نهم بهار و تابستان ۱۳۹۸، شماره ۱۸		* '''«تجلی اسطوره ققنوس وتطور معنوی آن در شعر محمود درویش»'''، به کوشش محمد خاقانی اصفهانی و جمال طالبی قره قشلاقی. منتشر شده در پژوهشنامه نقد ادب عربی دوره نهم بهار و تابستان ۱۳۹۸، شماره ۱۸
	۳. «تحلیل تطبیقی ققنوس و آلباتروس دو شعر از نیما و ~~بودلر»،~~ به قلم محمدحسین جواری، منتشر شده در پژوهش‌های زبان و ادبیات فارسی ۱۳۸۸۷ شماره۱		* '''«تحلیل تطبیقی ققنوس و آلباتروس دو شعر از نیما و بودلر»'''، به قلم محمدحسین جواری، منتشر شده در پژوهش‌های زبان و ادبیات فارسی ۱۳۸۸۷ شماره۱
	۴. «طایرالموت و الانبعات فی شعر نیما و السیاب؛ دراسه مقارنه حول قصیدتی والقصیده والعنقا» به قلم علی بشیری، منتشر شده در کاوش نامه ادبیات تطبیقی، سال هفتم، زمستان ۱۳۹۶، شماره۲۸		* '''«طایرالموت و الانبعات فی شعر نیما و السیاب؛ دراسه مقارنه حول قصیدتی والقصیده والعنقا»''' به قلم علی بشیری، منتشر شده در کاوش نامه ادبیات تطبیقی، سال هفتم، زمستان ۱۳۹۶، شماره۲۸
	==نوا، نما، نگاه==		==نوا، نما، نگاه==
	===خواندنی و شنیداری و تصویری و قطعاتی از کارهای وی (بدون محدودیت و براساس جذابیت نمونه‌های شنیداری و تصویری انتخاب شود)===		===خواندنی و شنیداری و تصویری و قطعاتی از کارهای وی (بدون محدودیت و براساس جذابیت نمونه‌های شنیداری و تصویری انتخاب شود)===

پرواز: صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب |عنوان = ققنوس |تصویر = |اندازه تصویر = |زیرنویس تصویر = |...» ایجاد کرد

2020-12-27T08:31:53Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب |عنوان = ققنوس |تصویر = |اندازه تصویر = |زیرنویس تصویر = |...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{جعبه اطلاعات کتاب
|عنوان = ققنوس
|تصویر =
|اندازه تصویر =
|زیرنویس تصویر =
|نویسنده = [[نیما یوشیج]]
|تصویرگر =
|طراح جلد =
|زبان =
|مجموعه = شعر من
|موضوع = شعر
|سبک = [[شعرنو]]
|ناشر =
|ناشر فارسی =
|محل انتشارات =
|تاریخ نشر = سال۱۳۱۶
|تاریخ نشر فارسی=
|محل ناشر فارسی =
|نوع رسانه = کتاب
|صفحه =
|شابک =
|پس از =
|پیش از =
}}
از تاریخی که نیما ققنوس را منتشر کرد چالشی میان شعر نو و سنتی آغاز شد یعنی به تاریخ ۱۳۱۶.
شاید بسیاری شعر «افسانه» را اغاز شعر نو و نیمایی بدانند اما در آن هنگام که شاعر بیست و اندی سال داشت آتقدر هم شهرت و تجربه نداشت که بتواند راهی جدید را پیش بگیرد و سبکی جدید را بنا گذارد.
آن زمان که افسانه سروده شد و در روزنامه «قرن بیستم» میرزاده عشقی منتشر شد؛ هم‌زمان شعر «ای شب» هم در روزنامه ملک‌الشعرا بهار منتشر شد و بنا بر عقیده بسیاری این شعرها را می‌توان با منطق شعر سنتی خواند پس نمی‌توانند آغازگر شعر نو باشند. در نهایت می‌توان گفت؛ این دو ادامه تحولی هستند که پس از مشروطه اتفاق افتاده و یا ادامه کار نوگرایانی چون تقی رفعت، شمس کسمایی، ابوالقاسم لاهوتی و جعفر خامنه‌ای است.
ققنوس مرغ خوشخوان، آوازه‌ی جهان
آواره مانده از وزش بادهای سرد
بر شاخ خیزران
بنشسته است فرد
بر گرد او به هر سر شاخی پرندگان...

==اگر نخوانده‌ای بخوان==
ققنوس شعری‌ است از قلم نیما. این اثر در مجموعه «شعر من» به چاپ رسیده است. شعر مذکور نشان و نمایان‌گر تحولی است که نیما یوشیج در شعر فارسی ایجاد کرد که این تحول علاوه بر ظاهر محتوا را هم دچار تغییر کرد. اندیشهٔ نیمایی در ققنوس، ایثار، جان در راه آرمان و خود را به‌ خطر مرگ افکندن برای حیات است.
===از سنت و تجدد تا ققنوس===
پس از کودتا و مستقریِ رضاخان که بسیاری از نشریه‌ها تعطیل شدند. شور و اشتیاق تجدد فروکش می‌کند. شاعر در سال ۱۳۰۰ «قصه رنگ پریده، خون سرد» را با قالبی سنتی منتشر می‌کند و در سال۱۳۰۵ هم مجموعه‌ای دیگر به نام «خانواده سرباز» به چاپ می‌رساند اما در آن سال‌ها دیده نشدن آثار نیما طبیعی بود.
پیش‌تر می‌رود و به مرحله‌ای از سرایش می‌رسد تا ارکان افاعیلی و نظام سنتی عروض فارسی را در هم ریزد، می‌ریزد و به ققنوس می رسد.
===حکایتِ شعر===
ققنوس که مرغ خوش خوان است بر اثر وزیدن بادهای سرد آواره شده و بر شاخه ای تنها نشسته است. بر شاخه های دیگر مرانی دیگر دور او نشسته اند. او از مجموعه صداهای دوری ناله‌های فراموش شده ای را بازسازی می کند و در ابرها یک بنای خیالی می‌سازد. غروب صدای شغال می‌اید و مرد روستایی آتش خانه را می‌افروزد. شفق در آسمان پدیدار است و مردم در نقاط دوری مشغول عبور هستند. در تیرگی شب ققنوس از جای خود می‌پرد و فقط به یک شعله توجه دارد. در جایی که در آن گیاه نیست و هیچگاه افتاب به سنگ‌هایش نتابیده و در آنجا زمین و زندگی دلکش نیست، ققنوس حس می‌کند که اروزی مرغ‌های دیگر هم چون او سیاه است اگر جه در دل آنان امیدهاست. و حس می‌کند که اگر زندگی خود را چون مرغان دیگر در خواب و خور بگذراند زحمت بیهوده‌ای کشیده است. لذا در ان مکانی که اتش خرد تبدیل به جهنم سوزانی شده روی تپه‌ای نشسته و بدون اینکه پرواز کند بال می‌زند و سپس بانگی می‌کشد که معنی آن برای مرغان رهگذر روشن نیست و سپس خود را به میان آتش می‌اندازد. باد شدیدی می‌وزد و مرغ می‌سوزد، اما از دل خاکسترِ جسدش جوجه‌هایش سر بیرون می‌آورند.‌
===دلیل شهرت و اهمیت===
ققنوس سروده شاعری‌ست که در ظاهر شاید به شاعران دیگر بماند اما این شعر شاعر است که پندارش را نمایان می‌کند ققنوس برآمده از اندیشه‌های عمیق نیمایی ست اندیشه‌ و افکاری که کوشید سبکی نو بیاورد نه تنها از لحاظ شکل بلکه از حیث محتوا.
===چرا باید این اثر را خواند===
در سال ۱۳۰۷ نیما و همسرش به اقتضای معلمیِ عالیه، از تهران راهیِ بابل، آمل، رشت، لنگرود، لاهیجان و آستارا می‌شوند. یوشیج تابستان‌ها به یوش می‌رود و در آن‌جا سر می‌کند در تمام این سال‌ها گاهی تدریس می‌کند و گاه در خانه است. سال۱۳۱۲ به تهران باز می‌گردد. طی مدتی که دور از تهران می‌گذرانده و در اوایل سال‌هایی که به تهران باز می‌گردد بیش از ان‌که به سرایش بپردازد به اندیشه و تأمل مشغول می‌شود، اندیشه‌ای که از پس از آن سبکی جدید پدید می‌آید و قالب‌ها را بر هم می‌ریزد. سبکی که سال‌ها تأمل در پسِ آن نهفته است.
==برای کسانی که کتاب را خوانده‌اند==
===خلاصهٔ مفصل‌تر شعر در حد دو بند===
ققنوس یک نماد است. این نماد خود را در راه حقیقتی فدا می‌کند و از خاکستر او باز هم ققنوس‌های دیگر سر بر می‌آورند. نیما داستان ققنوس را آن گونه که در متون ادب و میتولوژی آمده‌است، نقل نکرده است. او به این موضوع کاری ندارد که عمر ققنوس هزار سال است و اینکه در تقویم اساطیر فرس به چه معنی است و عرفای باطنیه در این خصوص چه گفته‌اند. او داستان را تغییر داده و از افسانه عدول کرده ‌است، چون عمر ققنوس سرآید، خود را می‌سوزاند. او به طراز دیگری سخن رانده‌است و اشاره می‌کند که ققنوس از رنج‌های زندگی حیوانی خسته شده‌است و می‌خواهد خود را در راه حقیقتی به‌آتش کشد. دیدگاه او مترقّیانه است و واپس‌گرا نیست. نیما به این مطلب کاری ندارد که ققنوس مرغ خوش‌رنگ و خوش‌آوازی است و مرغان را به دور خود جمع می‌کند. او می‌گوید ققنوس بر شاخ خیزران نشسته است، رهبر حرکت است، آواز سر می‌دهد، یار می‌گیرد و گرد او از رهروان و دوستان پر می‌گردد. آنگاه نقطهٔ عزیمت فرامی‌رسد. نیما در شعر ققنوس نشان می‌دهد که معتقد است که شاعر و هنرمند در کار خود، خود را دوباره می‌سازد، کار هنرمند وشاعر، کاری خلاق است و چیزی به هستی می‌افزاید.
===سبک شعر===
شعر نو و نیمایی
===شخصیت‌پردازی===
تنها یک شخصیت در دل این حکایت جای می‌گیرد و تمام تأملات شاعر را نمایان می‌کند و آن ققنوس است.
===بررسی گاستون باشلار===
تصویر کوچک‌ترین واحد سازنده شعر محسوب می‌شود. گاستون باشلار شناخت تخیل شاعر از ورای تحلیل تصاویر ادبی را مبنای اندیشه خود قرار می‌دهد. او تصاویر مورد مطالعه خود را بر اساس عناصر چهارگانه آب،‌ آتش، باد و خاک که از دیرباز در تمدن کهن شرق نیز مطرح بوده است، قالبی برای سنجش عناصر موثر بر روی تخیل نویسنده در نظر می‌گیرد. گاستون باشلار برای اینکه ساختاری مادی به تخیل خلاقانه شاعر و هنرمند ببخشد، از کهن الگوهای اسطوره‌ای استفاده می‌کند و از تحلیل تخیل هنرافرین بر مبنای کهن الگوهای اسطوره‌ای به مجموعه‌ای از عقده‌هایی پی می‌برد که در واقع می‌توانند جلوه مادی عناصر چهارگانه در نظر گرفته شوند؛ بنابراین،‌ این کهن الگوها قالب‌هایی مبنایی در نظر گرفته می‌شوند که چهرچوب‌های معیار برای تحلیل قالب‌های تخیل نویسنده و شاعر ارائه می‌دهند. در شعر ققنوس از دل آتش بر خمی‌خیزد و در ضمیر خودآگاه خواننده نیز به شکلی اتشین تجسم می‌گردد.
===ققنوس در نگاه‌ها===
====جلال آل‌احمد====
ققنوس نشانه‌ای از خود شاعر است. یعنی «خود نیماست که غرور‌آمیز و حماسه‌سرا در آرزوی ابدیت آثار خود، خود را به‌آتش می‌کشد.»
==منبع‌شناسی (پایان‌نامه و مقاله نوشته شده دربارهٔ کتاب)==
۱.«بررسی عناصر مدرنیسم در شعر ققنوس»، به کوشش سعید حسام‌پور، سید فرشید سادات شریفی. منتشر شده در شعر پژوهشی، سال پنجم، بهار ۱۳۹۲، شماره۱
۲. «تجلی اسطوره ققنوس وتطور معنوی آن در شعر محمود درویش»، به کوشش محمد خاقانی اصفهانی و جمال طالبی قره قشلاقی. منتشر شده در پژوهشنامه نقد ادب عربی دوره نهم بهار و تابستان ۱۳۹۸، شماره ۱۸
۳. «تحلیل تطبیقی ققنوس و آلباتروس دو شعر از نیما و بودلر»، به قلم محمدحسین جواری، منتشر شده در پژوهش‌های زبان و ادبیات فارسی ۱۳۸۸۷ شماره۱
۴. «طایرالموت و الانبعات فی شعر نیما و السیاب؛ دراسه مقارنه حول قصیدتی والقصیده والعنقا» به قلم علی بشیری، منتشر شده در کاوش نامه ادبیات تطبیقی، سال هفتم، زمستان ۱۳۹۶، شماره۲۸
==نوا، نما، نگاه==
===خواندنی و شنیداری و تصویری و قطعاتی از کارهای وی (بدون محدودیت و براساس جذابیت نمونه‌های شنیداری و تصویری انتخاب شود)===
== پانویس ==
== منابع ==
==پیوند به بیرون==